فرانسه در حال برآورد پیامدها و خسارات اعتراضاتی است که روز شنبه سراسر این کشور را دربرگرفت و به خشونت و آتش‌سوزی و ویرانی انجامید، رخدادهایی که به گفته مقامات این کشور، با بازداشت بیش از هزار و ۸۰۰ نفر همراه بود.
لوران نونز، وزیر کشور فرانسه، روز یکشنبه در شبکه اجتماعی ایکس نوشت «جمهوری تسلیم نمی‌شود» و اعلام کرد بیش از ۵۰۰ نیروی پلیس، ژاندارم و آتش‌نشان در این تظاهرات زخمی شده‌اند. او خسارت مادی را «قابل توجه» توصیف کرد و هزاران معترض را «چپ افراطی» و «جنایتکارانی که غارت و تخریب کردند» توصیف کرد.
گزارش رسانه‌های جهانی حاکی است که صدها هزار نفر روز شنبه در سراسر فرانسه به خیابان آمدند و این بزرگ‌ترین بسیج از زمان آغاز اعتراضات به نظام آموزشی و افزایش هزینه‌های زندگی بود. این اعتراضات دانش‌آموزی از اواسط سپتامبر با اعتراض به کلاس‌های شلوغ، کمبود معلم، نابرابری سیستمی و نبود فرصت آغاز شد و به‌سرعت از حیاط مدارس به خیابان‌ها کشیده شد.
به گفته مقامات فرانسه، شمار شرکت‌کنندگان در اعتراضات روز شنبه ۵۵۰ هزار نفر بود؛ اما اتحادیه‌ها و برگزارکنندگان این رقم را ۸۰۰ هزار نفر اعلام کردند. با اینکه اکثریت قاطع تظاهرکنندگان مسالمت‌آمیز راهپیمایی کردند، ابعاد خشونت‌ها پیام آنها را تحت‌الشعاع قرار داد.
خبرنگار الجزیره می‌گوید که در پاریس پلیس حتی پیش از آغاز راهپیمایی به‌طور گسترده از گاز اشک‌آور و نارنجک صوتی استفاده کرد. او همچنین گروه‌هایی از جوانان نقاب‌پوش سیاه‌پوش را دید که با چوب دل از ویترین مغازه‌ها را می‌شکستند و با کیسه‌هایی پر از اجناس مسروقه می‌گریختند.
در مارسی، دومین شهر بزرگ فرانسه، ده‌ها مغازه غارت شد و گروهی وارد ساختمان شهرداری شدند. بنوا پایان، شهردار مارسی، گفت دانش‌آموزان مطالبات واقعی دارند که کسی به آن گوش نمی‌دهد «چون احمق‌ها همه‌چیز را خرد می‌کنند». در لیموژ، ساختمان تاریخی شهرداری در آتش سوخت و در بوردو و شهرهای دیگر نیز ساختمان‌های عمومی آسیب دیدند.
واکنش دولت؛ نطق تلویزیونی مکرون
امانوئل مکرون، رئیس‌جمهور فرانسه که دومین و آخرین دوره ریاست‌جمهوری‌اش سال آینده به پایان می‌رسد، قرار است یکشنبه ساعت ۱۸ به وقت گرینویچ پس از دیدار با وزیران دولت نطقی تلویزیونی ایراد کند. نونز روز یکشنبه گفت: «اعتراض حق بنیادین است؛ ایجاد آشوب به‌شکل سازمان‌یافته و خشونت‌بار نه».
رفتار پلیس نیز زیر ذره‌بین رفته است. بر اساس آمار وزارت کشور که ۱۳ اکتبر منتشر شد، بازرسی پلیس فرانسه از زمان آغاز اعتراضات دبیرستانی، ۳۶ پرونده درباره خشونت پلیس گشوده بود و این رقم تازه مربوط به پیش از تظاهرات شنبه است. وکلای حقوق بشر گفته‌اند برخی جراحات موکلانشان با جراحات مناطق جنگی قابل مقایسه است.
دولت اکنون با چالش پاسخ به نارضایتی گسترده اجتماعی و همزمان تصویب بودجه‌ای برای مهار هزینه‌های عمومی روبه‌روست. سباستین لوکورنو، نخست‌وزیر فرانسه، می‌خواهد با انضباط مالی و تدابیر مالیاتی کسری بودجه را کم کند؛ اقدامی که احتمالا خشم عمومی را عمیق‌تر می‌کند. این همه در فضای سیاسی پرتنشی رخ می‌دهد که احزاب خود را برای انتخابات ریاست‌جمهوری سال آینده آماده می‌کنند.
ژان لوک ملانشون، رهبر حزب چپ‌گرای «فرانسه تسلیم‌ناپذیر» و نامزد احتمالی ریاست‌جمهوری، دولت را به دامن زدن به ناآرامی متهم کرد. لوکورنو در شبکه‌های اجتماعی پاسخ داد: «این مسئولیت سیاسی شماست» و گروه‌های چپ افراطی را به سازماندهی خشونت متهم کرد.
ترامپ: «فرانسه در آتش می‌سوزد»
از سوئی دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده، که خود سیاست‌های ضد‌مهاجرتی را در کشورش اعمال کرده است، در شبکه اجتماعی تروث سوشال نوشت «فرانسه در آتش می‌سوزد!» و خشونت‌ها را به مهاجرت نسبت داد.
او عنوان کرد: «مهاجرت مردمی از دنیایی کاملا متفاوت، مردمی با نفرت در قلب‌هایشان، آن کشور زمانی بزرگ را ویران کرده است. مرزهایتان را ببندید و پیش از آنکه دیر شود کنترل را به دست گیرید!»
مقامات فرانسوی مهاجران را به شورش‌ها مرتبط ندانسته‌اند و خشونت‌ها را پیوسته به «گروه‌های رادیکال چپ افراطی» و غارتگرانی نسبت داده‌اند که به تظاهرات پیوسته بودند.
اظهارات ترامپ پس از موضع‌گیری مشابه جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهور ایالات متحده، در روز شنبه مطرح شد. ونس در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «لیبرال‌های غربی جهان سوم را به نام تنوع و شفقت به فرانسه و کشورهای دیگر وارد کردند. آنها پرسش‌های بنیادین درباره همگون‌سازی و سازگاری را نادیده گرفتند. به آنها گفته شده بود کار به اینجا می‌رسد ولی گوش ندادند.»
