فرهنگ و هنر

اختصاصی نیماد؛ گفتوگو با فومیو ساساکی: زندگی مینیمالیستی و مفهوم عشق
وقتی جهان، ناگهان و به اجبار، خانه، امنیت، احساس تعلق یا حتی امکان تصور آینده را از انسان میگیرد، سخن گفتن از رها کردن اشیا دیگر چندان ساده نیست. میان دلکندن آگاهانه از چیزهای اضافی و فقدانی که بر انسان تحمیل میشود، فاصلهای عمیق وجود دارد.

اهمیت پرسپولیس مرجان ساتراپی در چیست؟
مرجان ساتراپی با «پرسپولیس» تنها داستان زندگی خود را روایت نکرد؛ او تصویری از تجربه یک نسل از ایرانیان را به جهان معرفی کرد. این رمان گرافیکی که بدل به انیمیشن هم شد، با زبانی ساده و بیپیرایه، زندگی زیر سایه انقلاب، جنگ، مهاجرت و جستوجوی هویت را به روایتی جهانی تبدیل کرد.

غریزه بقایی که ۵۶ سال بیشتر تاب نیاورد؛ خداحافظی مرجان ساتراپی با تمدنی که همهاش «بلوف» بود
«غریزه بقایش» تا ۵۶ سالگی را بیشتر تاب نیاورد. از روزی که ماتیاس ریپا همسر و عشق زندگیاش درگذشت، مرجان ساتراپی خالق پویانمایی «پرسپولیس» از همه کناره گرفت تا «گرم و زنده بر شنهای تابستان، زندگی را بدرود» بگوید.

ترامپ و رؤیای تصاحب نمادهای فرهنگی آمریکا؛ از مرکز کندی تا جشن ۲۵۰ سالگی استقلال آمریکا
دو رویداد همزمان در آمریکا، از حکم دادگاه برای حذف نام ترامپ از مرکز کندی تا انصراف چندین هنرمند از جشن بزرگ استقلال، بار دیگر شکاف عمیق بر سر فرهنگ، هنر و هویت ملی در دوران ریاستجمهوری ترامپ را آشکار کرده است. نیماد در این گزارش، ابعاد این دو پرونده و پیوند آنها با پروژه فرهنگی دولت آمریکا را بررسی میکند.

قاضی درِد؛ دنیای اورول، هاکسلی و هراری در یک قاب
کمیکها فقط جنبه سرگرمی یا تجارت ندارند؛ این «هنر نهم» در بسیاری از مواقع روایتگرِ تاریخ، واکنش به بحرانهای اجتماعی و حتی ـهشداری دربارهی آیندهای در حال شکلگیری است. قاضی درِد یکی از همین روایتهاست؛ شخصیتی که در سال ۱۹۷۷ در بریتانیا خلق شد که هم واکنشی به دوران محافظهکاری مارگارت تاچر بود و هم نقطه تلاقی تکنولوژی، اسطوره و دیستوپیا.

«بهار را صدا بزن...»؛ خاموشی مهدی سپهر و رویای ناتمام موسیقی دهه پنجاه
درگذشت مهدی سپهر برای بسیاری غافلگیرکننده بود؛ خوانندهای که نام هنریاش را از نام خانوادگی خود گرفت و در سالهایی نهچندان دور، یکی از صداهای امیدوارکننده موسیقی پاپ ایران به شمار میرفت.

رخدادی تاریخی در دوسالانه ونیز؛ صدها هنرمند در اعتراض به حضور اسرائیل اعتصاب کردند
هنرمندان و فعالان فرهنگی شرکتکننده در دوسالانه ونیز روز جمعه ۱۸ اردیبهشت در اعتراض به حضور اسرائیل در این رخداد هنری اقدام به اعتصاب کردند، امری که رسانهها از آن به عنوان حادثهای بیسابقه در تاریخ این دوسالانه نام بردهاند.

کتاب، گفتوگو، و خاطره؛ مونترال میزبان «تهران بدون سانسور»
دهمین دوره «نمایشگاه کتاب تهران بدون سانسور» در مونترال، برای پنجمین سال متوالی، در فضایی فرهنگی و گفتوگومحور برگزار شد؛ رویدادی که برای بسیاری از ایرانیان خارج از کشور، نه فقط یک نمایشگاه کتاب، بلکه مجالی برای بازسازی پیوندهای زبانی و فرهنگی با ایران است.

هویت همچون حجابی پیشِ چشم: مجسمه جدید منسوب به بنکسی در لندن
مجسمهای جدید با امضای بنکسی در مرکز لندن ظاهر شده که مردی با پرچمی بر چهره را نشان میدهد؛ اثری که بسیاری آن را نقدی بر ملیگرایی، هویت و سیاست معاصر میدانند.

کنسرت کینگ رام در تهران جنگزده؛ گزارشی از شکستن یک تابو و احتمال بازگشتهای دیگر
در گیرودار ادامه یا توقف گفتوگوهای آمریکا و ایران، چشمانداز شکننده آتشبس و احتمال از سرگیری دوباره درگیریها، تهران میرود تا اردیبهشتماه شاهد یک کنسرت بحثبرانگیز باشد. شهر عبوسِ زخمخورده از بمباران یک جنگ ۴۰روزه، بهطرفهالعینی بعد از اعتراضهای خشونتبار دیماه ۱۴۰۴، شاهد اجرای کینگ رام خواهد بود.

میراث فرهنگی زیر بمباران؛ جنگ چگونه تمدن ایران را نشانه رفته است؟
با انتشار تصاویر صدماتی که کاخ گلستان و دهها اماکن تاریخی دیگر از حملات ایالات متحده و اسرائیل متحمل شدهاند، این ترس فراگیر شده که جنگ کنونی از یک نظر هویت و تمدن ایرانی را نشانه رفته است. تورج دریایی، ایرانشناس، برای مخاطبان نیماد از این وجه جنگ ایالات متحده و اسرائیل علیه ایران میگوید، نسبت به تبعاتش هشدار میدهد و دعوت به اندیشیدن دراینباره میکند.

آیا میراث فرهنگی تخریبشده در جنگ قابل احیا هستند؟
تاکنون ۱۳۲ بنا و آثار میراث فرهنگی ایران در اثر حملات آمریکا و اسرائیل آسیب دیدهاند. با وجود این، برخی حامیان جنگ چنین وانمود میکنند که این آثار به سادگی قابل ترمیماند، حال آنکه یک اثر هنری، پس از آسیب، هرگز به وضعیت نخستین خود بازنمیگردد. مرمت فقط میتواند از ویرانی بیشتر جلوگیری کند؛ اما آنچه از میان رفته، برای همیشه از دست رفته است. سما سلطانی، تصویرگر و نقاش هنرهای سنتی، دراینباره برای مخاطبان نیما روشنگری میکند.

متفکری ایستاده در مرز میان ادبیات و فلسفه؛ اصغر دادبه درگذشت
اصغر دادبه، استاد فلسفه اسلامی و از چهرههای برجسته حافظپژوهی، در ۸۰ سالگی درگذشت. او با تأکید بر پیوند زبان فارسی و هویت ملی، نقش مهمی در تبیین نسبت ادبیات، فلسفه و فرهنگ ایرانی ایفا کرد.

عارف، خواننده سرشناس ایرانی درگذشت
عارف، خواننده سرشناس موسیقی پاپ ایران، پس از طی یک دوره بیماری در ۸۵ سالگی درگذشت.

یونس تراکمه، داستاننویس و عضو حلقه «جُنگ اصفهان»، درگذشت
یونس تراکمه، نویسنده و منتقد ادبی و از چهرههای شناختهشده حلقه ادبی «جُنگ اصفهان»، روز یکشنبه ۲۴ اسفند ۱۴۰۴ در سن ۷۸ سالگی درگذشت.