خبرگزاری رویترز گزارش داد پالایشگاههای مستقل چین در پی کاهش دسترسی به نفت سنگین ونزوئلا، در هفتههای اخیر بهطور فزایندهای به خرید نفت ایران با تخفیف روی آوردهاند.
این تغییر الگوی خرید در حالی رخ میدهد که همزمان، دادههای حملونقل دریایی از افزایش صادرات نفت ونزوئلا در ماه ژانویه حکایت دارد؛ افزایشی که به گفته منابع بازار، بیش از آنکه به معنای بازگشت نفت ونزوئلا به چین باشد، نشاندهنده تغییر مسیر فروش این کشور است.
به گفته دو منبع آگاه، پالایشگاههای مستقل چین پس از توقف یا محدود شدن ارسال محمولههای ونزوئلایی به این کشور، خرید نفت سنگین ایران را افزایش دادهاند.
معاملهگران میگویند نفت ایران با تخفیف قابل توجه عرضه میشود و از نظر ترکیب نفتی، قابل جایگزینی با نفت ونزوئلاست؛ امری که خرید آن را برای پالایشگاههای مستقل چین آسانتر کرده است.
بر اساس این گزارش، بخشی از نفت ایرانِ فروختهشده به چین از ذخایر نگهداریشده در مخازن بندری و انبارهای نفتی تأمین میشود؛ ذخایری که پیشتر انباشته شده بودند و اکنون برای جبران کاهش عرضه ونزوئلا مورد استفاده قرار گرفتهاند. چین بهعنوان بزرگترین واردکننده نفت خام جهان، نسبت به هرگونه اختلال در زنجیره تأمین واکنش سریع نشان میدهد و پالایشگاههای مستقل آن معمولاً بهدنبال گزینههای فوری و کمهزینهتر میروند.
با این حال، برخی تحلیلگران هشدار میدهند تداوم صادرات نفت ایران به چین همچنان با ریسکهای جدی همراه است. در همین زمینه، خبرگزاری دولتی مالزی گزارش داده است که مقامات دریایی این کشور اخیراً دو نفتکش فعال در ناوگان موسوم به «سایه» را به دلیل انجام عملیات غیرقانونی انتقال کشتی به کشتی در آبهای سرزمینی مالزی توقیف کردهاند.
ارزش محمولههای توقیفشده حدود ۱۳۰ میلیون دلار برآورد شده و در میان افراد بازداشتشده، اتباع ایرانی نیز حضور داشتهاند. به گفته منابع آگاه، این اقدام نشانهای از افزایش فشار ایالات متحده بر کشورهای واسط برای سختگیری بیشتر علیه شبکههای غیررسمی صادرات نفت ایران به چین است؛ فشاری که میتواند در صورت تداوم، جریان فعلی فروش نفت ایران را با اختلالهای دورهای مواجه کند.
در همین حال، گزارش دیگری از رویترز نشان میدهد صادرات نفت ونزوئلا در ماه ژانویه به حدود هشتصد هزار بشکه در روز افزایش یافته است؛ در حالی که این رقم در ماه دسامبر حدود چهارصد و نود و هشت هزار بشکه در روز بود. این رشد صادراتی پس از پایان یک دوره انسداد نفتی و در چارچوبی رخ داده که فروش نفت ونزوئلا با نظارت و مدیریت ایالات متحده آمریکا انجام میشود.
با این حال، منابع بازار تأکید میکنند که افزایش صادرات ونزوئلا به معنای افزایش عرضه این نفت به چین نبوده است. به گفته این منابع، بخش قابل توجهی از نفت ونزوئلا که در ماه ژانویه صادر شده، یا به بازارهای دیگر ارسال شده یا از طریق سازوکارهای جدید تجاری، با مقصدهایی غیر از چین به فروش رسیده است. همین تغییر جهت باعث شده پالایشگاههای مستقل چین برای تأمین خوراک پالایشی خود، به سراغ جایگزینهایی مانند نفت ایران بروند.
