دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده، اعلام کرد که آمریکا محاصره دریایی ایران را تا زمان دستیابی به توافق هستهای با تهران، ادامه خواهد داد.
ترامپ روز چهارشنبه ۹ اردیبهشت به وبسایت آکسیوس گفت که قصد ندارد محاصره علیه بنادر ایران را پایان دهد، سخنانی که بهنظر میرسد به معنای مخالفت او با بازگشایی تنگه هرمز برای پیشبرد مذاکرات میان آمریکا و ایران است.
او درباره ایران گفت: «این محاصره تا حدی از بمباران هم مؤثرتر است. آنها مثل یک حیوان پرواری در حال خفه شدن هستند.»
ترامپ افزود: «و اوضاع برایشان بدتر هم خواهد شد. آنها نمیتوانند سلاح هستهای داشته باشند.»
ایران لغو این محاصره را پیششرط بازگشت به مذاکرات اعلام کرده است. بر اساس گزارش چندین رسانه، ایران در این هفته پیشنهادی محدود ارائه داده که طبق آن، در ازای پایان محاصره بنادرش، تنگه هرمز را باز کند. اما اظهارات ترامپ در روز چهارشنبه نشان میدهد که او پیشنهاد ایران را رد کرده است.
رئیسجمهور آمریکا تأکید کرده که از وضعیت فعلی در قبال ایران رضایت دارد و نشان داده که برای دستیابی سریع به یک توافق جامع یا بازگشت به درگیری عجلهای ندارد.
دستکم دو کشتی تجاری مرتبط با ایران در چارچوب این محاصره توسط آمریکا توقیف شدهاند. ارتش آمریکا روز دوشنبه اعلام کرد که در هفتههای گذشته مسیر ۳۹ کشتی را هم در آبهای منطقه تغییر داده است. ایران نیز در واکنش، کشتیهایی را که متهم به نقض مقررات دریایی میداند، توقیف کرده است.
این بنبست باعث افزایش شدید قیمت نفت شده و تورم انرژی را در آمریکا بالا برده است؛ بهطوری که قیمت هر گالن بنزین به بیش از ۴.۲۲ دلار (۱.۱۱ دلار به ازای هر لیتر) رسیده، در حالی که پیش از جنگ کمتر از ۳ دلار (۰.۷۹ دلار به ازای هر لیتر) بود.
شاخص جهانی نفت برنت نیز روز چهارشنبه با تشدید تنشهای لفظی میان واشنگتن و تهران به بیش از ۱۱۹ دلار در هر بشکه رسید.
محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس ایران، روز چهارشنبه گفت آمریکا در تلاش است «با فعالسازی فشار اقتصادی و ایجاد شکاف داخلی» کشور را «تضعیف کرده یا حتی از درون فروبپاشد.»
او وعده داد که ایرانیان «این طرح فریبکارانه دشمن را شکست خواهند داد» و «در جنگ به پیروزی درخشانی دست خواهند یافت.»
در این حال یک مقام ارشد امنیتی ناشناس به شبکه دولتی پرستیوی گفت که این محاصره بهزودی با «اقدامی عملی و بیسابقه» پاسخ داده خواهد شد.
ترامپ بعدتر در همان روز بار دیگر ادعا کرد که آمریکا توان نظامی ایران را بهشدت تضعیف کرده است. او گفت: «چیز زیادی برایشان باقی نمانده. فقط تعدادی موشک، آن هم به میزان کم.»
فراتر از محاصرههای متقابل در خلیج فارس، به نظر میرسد آمریکا و ایران بر سر مسئله هستهای در بنبست قرار دارند. تهران دستیابی به سلاح هستهای را رد میکند، اما بر حق خود برای غنیسازی اورانیوم در داخل کشور تأکید دارد. در مقابل، ترامپ خواهان برچیده شدن کامل برنامه هستهای ایران است.
ایران همچنین محدود کردن تولید موشک و پهپاد یا قطع حمایت از متحدان منطقهای مانند حزبالله را که از مطالبات اصلی اسرائیل و آمریکا هستند، رد کرده است.
پس از برقراری آتشبس در اوایل این ماه، مقامات آمریکایی و ایرانی یک دور مذاکرات در پاکستان برگزار کردند، اما این گفتوگوها به شکستن بنبست منجر نشد.
روز چهارشنبه، ترامپ با ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه، تماس تلفنی داشت؛ پوتین دو روز پیش از آن در سنپترزبورگ با عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران، دیدار کرده بود.
پس از این تماس، کرملین اعلام کرد که روسیه «چندین پیشنهاد برای حل اختلافات پیرامون برنامه هستهای ایران» ارائه کرده است و تماسهای خود را با نمایندگان ایران، رهبران کشورهای خلیج فارس، همچنین با اسرائیل وتیم مذاکرهکننده آمریکایی ادامه خواهد داد.
