حتی در شهری که همیشه خود را پایتخت تنوع، شجاعت و رویا میداند، پژواک نام زهران ممدانی ضرباهنگی تازه است. اهالی نیویورک به داشتن جسارت شهرهاند، اما کمتر کسی میتوانست تصور کند روزی فرزند یک خانواده مهاجر از اوگاندا که خود را «سوسیالیست دموکرات» میخواند و در کوچهپسکوچههای آستوریا بزرگ شده، نامزد اداره همین کلانشهر شود. حضور او فقط یک رویداد انتخاباتی نیست؛ نشانهای است از بازتعریف مفهوم قدرت در قلب غرب.
ممدانی در سیاست شهری، صدایی است از نسل جدیدی که میخواهد درباره عدالت حرف بزند، نه فقط امنیت؛ درباره زندگی قابلتحمل برای کارگران، نه فقط رشد اقتصادی برای سرمایهداران. او بهجای تکیه بر لابیها و شرکتها، از اتوبوس رایگان و مسکن قابلپرداخت سخن میگوید. در زمانی که نابرابری در آمریکا به اوج رسیده و بیخانمانی و اجارهبها به گونهای کمسابقه افزایش یافته، چنین نگاهی نه رادیکال بلکه ضروری به نظر میرسد.
اما اهمیت این نامزدی فقط در وعدههای اقتصادی یا اجتماعی او نیست. ممدانی محصول دورهای است که سیاست غربی ناچار شده چهره خود را بازتابدهنده واقعیت اجتماعی کند، واقعیتی که دیگر نمیتوان با سیاستهای سفیدبرتری، مردانه و نئولیبرالی پوشاند. پیروزی احتمالی او در نیویورک میتواند به معنای آن باشد که غرب، پس از دههها بحران مشروعیت، دوباره به یاد آورده است که سیاست اگر به مردم عادی بازنگردد، دیگر معنایی ندارد.
پیروزی احتمالی ممدانی در نیویورک میتواند به معنای آن باشد که غرب، پس از دههها بحران مشروعیت، دوباره به یاد آورده است که سیاست اگر به مردم عادی بازنگردد، دیگر معنایی ندارد.
از این منظر، خبر نامزد شدن زهران ممدانی برای شهرداری نیویورک، فراتر از یک رقابت محلی است. این خبر میتواند نشانهای باشد از اینکه سیاست شهری در آمریکا، و حتی در جهان غرب، در حال عبور از خستگی نئولیبرالی و بازگشت به ریشههای انسانی خود است؛ سیاستی که به جای ترس از تفاوت، از آن نیرو میگیرد.
در نهایت، حتی اگر ممدانی شهردار نشود، نفس حضور او در این رقابت، یادآوری است از اینکه هنوز میتوان سیاست را از چنگ قدرتهای بزرگ بیرون کشید و دوباره به گفتوگو، عدالت و تخیل سپرد، همان چیزهایی که نیویورک و غرب، سخت به آن نیاز دارند.
احتمال برد و باخت
تا اواخر ماه اکتبر ۲۰۲۵، آمار نظرسنجیهای میدانی نشان از برتری ممدانی در رقابت سراسری دارد. میانگین تجمیعشدهٔ منابع معتبر نشان میدهد که ممدانی حدودا در بازه ۴۵ تا ۴۷ درصد حمایت دارد و اندرو کوومو، رقیب اصلی مستقل او حدود ۳۰ تا ۳۳ درصد رای دارد، اختلافی در حدود ۱۳تا۱۶ درصد به سود ممدانی. این اندازه پیشتازی در سیاست شهری و انتخابات محلی یک مزیت قابلتوجه و معنادار است.
برخی نظرسنجیها در هفته پایانی گزارش دادند که فاصلهٔ ممدانی با کوومو کاهش یافته و کمپینهای رقیب در تلاش برای جبران بودهاند؛ یعنی وضعیت هنوز کاملا غیرقابلتغییر نیست
با این حال، نشانههای نوسان لحظهای هم وجود دارد. برخی نظرسنجیها در هفته پایانی گزارش دادند که فاصلهٔ ممدانی با کوومو کاهش یافته و کمپینهای رقیب در تلاش برای جبران بودهاند؛ یعنی وضعیت هنوز کاملا غیرقابلتغییر نیست و شبیه یک برتریِ «قوی اما نه قطعی» است.
اما کارزار انتخاباتی ممدانی و حامیان او چگونه میتوانند این اعداد را به «احتمال برد» تبدیل کنند؟
تحلیلگران انتخابات شهری معمولا اختلاف ۱۰تا ۱۵ درصدی را به برتری معنادار و احتمال بالا برای نامزد پیشتاز تعبیر میکنند. با توجه به تجمیع فعلی و ساختار رای در نیویورک، برآورد منطقی این است که ممدانی احتمال پیروزی معقولی بین ۶۰ تا ۸۰ درصد دارد، با احتمال مرکزیِ حدود ۷۰ تا ۷۵ درصد، یعنی شانس قابلتوجهی برای پیروزی، اما نه تضمینشده، چون عوامل تاثیرگذار پایانی، از جمله انگیزش رایدهندگان سنین بالاتر، تغییرات در آرایش رای مستقلها، و موج انتشار پیامهای ضد او از سوی جریانهای میانهرو و راست، میتوانند نتیجه را جابهجا کنند. و نکته آخر این که هر گونه تغییر بزرگ در هفتههای نهایی یا فناوری رایگیری زودهنگام میتواند این احتمال را تغییر دهد.
موضع برنی سندرز و پیامدهای سیاسی پیروزی ممدانی
حمایت علنی سندرز هم به تقویت مشروعیت ایدئولوژیک ممدانی در میان رایدهندگان چپگرا کمک کرده و هم باعث جلب بخشی از پایگاه ملی سندرز به عرصه محلی نیویورک شده است.
سناتور برنی سندرز، چهره شاخص، معتبر و تاثیرگذار جناح چپ حزب دموکرات آمریکا، پیشاپیش ممدانی را در رقابتهای اولیه انتخاباتی حمایت کرده و در چند رویداد مهم روی صحنه از او دفاع و تبلیغ کرده است. سندرز ممدانی را بهمثابه نمادی از «سیاستی که مقابل منافع بزرگ اقتصادی میایستد و برای طبقه کارگر حرف میزند» توصیف کرده و رسما او را تحت حمایت خود قرار داده است. این حمایت علنی سندرز هم به تقویت مشروعیت ایدئولوژیک ممدانی در میان رایدهندگان چپگرا کمک کرده و هم باعث جلب بخشی از پایگاه ملی سندرز به عرصه محلی نیویورک شده است.
اگر ممدانی در نیویورک پیروز شود، پیامدهای سیاسی قابلانتظاری برای سندرز و برای رشد سوسیالیسمدموکراتیک در آمریکا خواهد داشت.
تقویت مشروعیت تاکتیکی و نمادین: پیروزی یک نامزد با برچسب «دموکراتیک سوسیالیست» در مهمترین شهر آمریکا، بهمثابه یک مدال اعتبار برای جریان سندرز عمل میکند و نشان میدهد که شعارها و برنامههایی که سندرز سالها تبلیغ کرده عملیاتی و رایآور هستند.
اثر انتقالی بر نامزدها و برنامهها: موفقیت در سطح شهری الگوهایی مثل متوقف کردن رشد قیمت اجارهها، تقویت خدمات عمومی، گسترش مراقبت کودک عمومی و حملونقل ارزانتر را قابلپذیرشتر و معقولتر جلوه میدهد، و دیگر نامزدها در شهرها و ایالتها ممکن است مشابهسازی کنند. این همان مکانیسمی است که سیاستهای چپ میتوانند از «حوزه آزمایشی شهری» به گستره ملی منتقل شوند.
پیروزی یک چهره سوسیالیستدموکراتیک احتمالا واکنش شدید محافظهکاران، بخشهایی از رسانه و نخبگان اقتصادی را هم برخواهد انگیخت؛ این میتواند به پول، تبلیغات و کارزارهای ضد نامزدهای همفکر سندرز در سطوح ملی منجر شود
تقویت شبکه سازمانی و مالی: پیروزی ممدانی به معنای ایجاد یا تقویت شبکههای داوطلبی، صندوقها و گروههای حامی سیاستهای سندرز در سطح شهری و فراتر از آن است؛ این شبکهها میتوانند در حمایت از نامزدها و مسائل مشابه در انتخاباتهای آینده نقشآفرین شوند.
خطر واکنش متقابل میانهروها و میلیاردرها: از سوی دیگر، پیروزی یک چهره سوسیالیستدموکراتیک احتمالا واکنش شدید محافظهکاران، بخشهایی از رسانه و نخبگان اقتصادی را هم برخواهد انگیخت؛ این میتواند به پول، تبلیغات و کارزارهای ضد نامزدهای همفکر سندرز در سطوح ملی منجر شود. اما حتی در این حالت، خود جدال میتواند موضوع را در صدر گفتوگو نگه دارد و به رشد هویت سیاسی راست و چپ کمک کند، یعنی برد پایداری ایدئولوژیک برای جریان سندرز.
چنانکه پیش از این در این یادداشت آمد، نظرسنجیهای اخیر ممدانی را در مقامِ پیشتاز نشان میدهند و بنابراین او شانس بالایی برای پیروزی دارد، اما تغییرات لحظه آخر میتواند همهچیز را بههم بریزد. سندرز نهتنها از ممدانی حمایت کرده، بلکه پیروزی او میتواند منطق عملی و سیاسی سوسیالیسمدموکراتیک را در آمریکا تقویت کند: از مشروعیتدادن نمادین تا ایجاد شبکهها و الگوهای سیاستی که میتوانند به انتخاباتهای بعدی و سیاستگذاری ملی منتقل شوند، هرچند که انتظار واکنش شدیدی از سمت نخبگان و جریانهای مخالف نیز محتمل است.
