کارشناسان سازمان ملل خواستار توقف اعدامها در ایران و توجه به ریشههای اصلی جرم شدند
کارشناسان سازمان ملل متحد از ایران خواستند که اعدامها را متوقف کند و نظام جمهوری اسلامی را متهم کردهاند که از مجازات اعدام برای «سرکوب مخالفتها» استفاده میکند.
کارشناسان سازمان ملل متحد از ایران خواستند که اعدامها را متوقف کند و نظام جمهوری اسلامی را متهم کردهاند که از مجازات اعدام برای «سرکوب مخالفتها» استفاده میکند.

نمیدانم آیا برای این سخنانِ دردمندانه، مشفقانه و میهندوستانه، گوش شنوایی وجود دارد یا نه. در عین حال از شهروندِ اهل کتاب و قلمی نظیر نگارنده که تحولات سیاسی را رصد و نظاره میکند، همین قدر برمیآید که بیش از آنکه «ناگهان زود دیر شود»، بیمناکی، ناراحتی و نگرانی عمیق خود از اوضاع پر تب و تاب و متلاطم کنونی را ابراز کند.

یرواند آبراهامیان، تاریخنگار و استاد ممتاز دانشگاه سیتی نیویورک، در گفتگویی با نشریه «نقد چپ نو» به کالبدشکافی تحولات سیاسی و نظامی ایران پس از ماهها جنگ فرسایشی با ایالات متحده و اسرائیل میپردازد.

فرانسه و ۲۵ کشور دیگر، به همراه مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، اعدام شماری از معترضان و استفاده ایران از مجازات اعدام را «به شدیدترین لحن ممکن» محکوم کردند.

شبکه خبری الجزیره در گزارشی به تشدید فشارهای نهادهای امنیتی و انتظامی ایران بر منتقدان حکومت، شهروندان و کسبوکارها پرداخته که دورنمای آزادیهای مدنی و سیاسی در کشور را تیرهتر از همیشه میکند.

فولکر تورک، کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل متحد اعلام کرد که از تاریخ ۲۹ اسفند ماه تاکنون، دستکم ۵۶ نفر در ایران با اتهامات مربوط به «امنیت ملی» اعدام شدهاند؛ که ۲۷ مورد از آنها مرتبط با اعتراضات سراسری دی ماه بوده است.

در ماههای اخیر، هر که به صفوف پادشاهیخواهان نمیپیوست متهم میشد به حافظ وضع موجود و مورد هجوم این پرسش قرار میگرفت که «پس چه کسی؟» اما پرسش درست چه میتواند باشد؟ حالا و پس از جنگ، آنچه باید طلب کنیم میتواند دولتی باشد مراقبتکننده که سیاست را نه از منظر اعمال سلطه بر دیگران که از منظر مراقبت از زندگیهای آسیبپذیر میفهمد. همانطور که در مادری شاهدیم: حفظ حیات، رشد و شکوفایی.

سیاست در ایران معاصر، درون همان افقی جریان دارد که کربلا مرزهای اخلاقی آن را ترسیم کرده است؛ میدانی که در آن، نیروهای مختلف و گاه متخاصم از جنگ اخیر تا دی ماه همگی از یک ذخیره استراتژیک مشترک تغذیه میکنند. از این رو، سیاست ایران را میتوان نه میدان نبرد میان حسین و یزید، بلکه عرصه نزاع میان حسینهای رقیب دانست.

مسئله اصلی این است که چه کسی حق دارد تعیین کند کدام تصویر واقعی است، کدام تصویر، قابل قبول است و کدام تصویر باید بهعنوان تصویر جعلی و ساختگی یا «پروپاگاندا» کنار گذاشته شود. در شرایطی مانند دیماه، این بحران بهشکل مضاعف رخ نمود. رسانههای دولتی، تصاویر موبایلی شهروندان از خشونت و سرکوب را جعلی، و ساخته و پرداختۀ دشمنان نامیدند. رسانههای اپوزیسیون نیز بدون راستیآزمایی، این تصاویر را در راستای روایت و منافع سیاسی خود مصادره کردند.

۱۵۰ زندانی سیاسی پیشین ایران با انتشار بیانیهای برای جلوگیری از جنگ، گسترش بیشتر فقر و تضعیف جامعه مدنی خواستار پیگیری راه سوم، «یعنی نه گفتن به هرگونه دخالت و تجاوز خارجی و اقتدارگرایی داخلی» شدهاند.

نشریه آتلانتیک در گزارشی به کارزار سلطنتطلبان حامی رضا پهلوی پرداخته و ضمن برشمردن شباهتهایش به جنبش ماگا در آمریکا، آن را جنبشی با گرایشهای خشونتآمیز توصیف میکند چنانکه به نوشته آتلانتیک، تهدیدها و تنشها حتی به درون این جریان نیز کشیده شده است.

با حمله ایالات متحده و اسرائیل به ایران و آغاز جنگی که حدود ۷۰ روز از آن میگذرد، اعدامهای سیاسی نیز در ایران شتاب یافته است. آیا اساسا فرایند دادرسی این پروندهها عادلانه بوده و با همان قوانین کنونی ایران نیز همخوانی دارد؟